Wat zijn de valkuilen bij een schenking van een woning (met voorbehoud van vruchtgebruik)?

Wat zijn de valkuilen bij een schenking van een woning (met voorbehoud van vruchtgebruik)?

Beste lezer,

Medio 2015 werd de Vlaamse schenkbelasting op onroerend goed gewijzigd. Sindsdien hebben veel bezitters van onroerend goed de knoop doorgehakt en hun woning geschonken aan hun erfgenamen, bij wijze van “erfplanning”.

Wanneer zij dit doen, zal de notaris in het algemeen de wijze raad geven deze schenking te doen onder bepaalde modaliteiten, waarvan de belangrijkste om de schenking niet volledig te laten gebeuren, maar “slechts” in blote eigendom.
Het resultaat is dat beide schenkers van de woning kunnen blijven genieten als vruchtgebruiker (huurgelden innen, blijven wonen in het pand, maar ook het pand onderhouden horen dan tot de rechten en plichten van de schenkers).

Maar: er zijn twee belangrijke valkuilen gekoppeld aan zo’n schenking:

Valkuil 1: U verliest uw beschikkingsrecht:

Vanaf de schenking zal u voor elke belangrijke beslissing (verkoop, grote structurele verbouwingen, …) telkens de toestemming nodig hebben van de blote eigenaars. Dit lijkt op zich en op dat moment meestal geen groot probleem, zeker niet als u met de begiftigden goed overeenkomt. Toch enkele bedenkingen:

  • Wat gebeurt er als de begiftigde (uw kind) zelf sterft en er (minderjarige) kleinkinderen in de plaats komen?
  • Wat zijn de gevolgen wanneer een begiftigde plots onvermogend wordt? (Schuldeisers, faillissement?)
    Er kan altijd iets gebeuren waardoor het vermogen van de begiftigde ‘at risk’ komt te staan.
    Denk maar aan een verkeersongeval waarbij slachtoffers vallen en de begiftigde een niet door de verzekering gedekte fout maakte.
    En wat indien de begiftigde huwt of uit de echt scheidt en niet alles mooi geregeld is?
  • Stel dat de langstlevende van de schenkers op latere leeftijd beslist te willen verhuizen naar b.v. een serviceflat (zie ook hieronder). Wat dan?
  • Wat gebeurt er bij onbekwaamheid en zorgbehoevendheid op latere leeftijd?
Valkuil 2: U verliest gaandeweg uw financiële draagkracht:

Stel: u schenkt op 57-jarige leeftijd uw woning van 300.000 euro in blote eigendom aan uw kinderen. U behoudt zich het vruchtgebruik voor (voor de langst levende). Dit vruchtgebruik is op het moment van de schenking 44% of 132.000 euro waard.

25 jaar later overlijdt uw partner. U wenst niet meer te blijven wonen in de nu te grote woning.
Samen met de kinderen, waarmee u nog steeds een goede band heeft, kan u verkopen.
De prijs van uw woning is inmiddels gestegen tot 435.000 euro.

U gaat naar de notaris en ontvangt een cheque van… 34.800 euro (8%), en niet, zoals velen denken, van 191.400 euro (44%).
U heeft immers gedurende die 25 jaar uw vruchtgebruik “opgesoupeerd”.
De rest gaat rechtstreeks naar de kinderen (blote eigendom).

Zorg ervoor dat u voldoende beschermd bent tegen deze valkuilen vooraleer u naar de notaris stapt om te schenken.
Dit zowel wat betreft controle als wat betreft zorg en bescherming.
Zo kan u bovenstaande problemen vermijden

Over de auteur

mm

Related posts